۱۸ خرداد به‎روایت تاریخ؛ هشتمین دوره انتخابات ریاست‎جمهوری(۱۳۸۰)

اصلاحات | هشتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران، انتخاباتی بود که پس از یک دوره ریاست جمهوری سید محمد خاتمی برای تعیین رئیس جمهور بعدی در ۱۸ خرداد ۱۳۸۰ با حضور ۱۰ نامزد نهایی برگزار شد.

279953_391 

رویدادها

  • ‍‍‍‍۱۳۸۰ – برگزاری هشتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران (۱۳۸۰)

در این انتخابات ۸۱۴ نفر ثبت نام کردند و ۱۰ نامزد تأیید صلاحیت شدند.( محمد خاتمی، احمد توکلی، علی شمخانی، عبدالله جاسبی، حسن غفوری فرد، منصور رضوی، شهاب الدین صدر، علی فلاحیان، مصطفی هاشمی‌طبا و محمود کاشانی از دیگر نامزدهای این دوره از انتخابات بودند) واجدین شرایط بیش از ۴۲ میلیون نفر بودند که حدود ۲۸ میلیون نفر آنها در انتخابات شرکت کردند. بر اساس نتایج به دست آمده از این انتخابات، سید محمد خاتمی با کسب ۲۱ میلیون و ۶۵۹ هزار و ۵۳ رای از مجموع ۲۸ میلیون و ۸۱ هزار و ۹۳۰ رای ماخوذه برای دومین بار به ریاست جمهوری انتخاب شد. احمد توکلی با کسب حدود چهار و نیم میلیون رای نفر دوم شد. علی شمخانی با کسب حدود هفتصد هزار رای نفر سوم شد. هفت نفر دیگر آرایی کمتر از تعداد آرای باطله داشتند. لازم به یادآوریست که خاتمی با ۲۱ میلیون رأی، حدود ۷۶ درصد آرای شرکت‌کنندگان و ۵۰ درصد آرای کل واجدین شرایط را به دست آورد. وی در دوره اول خود توانسته بود با کسب نزدیک به ۲۰ میلیون رأی، ۶۹ درصد آرای شرکت‌کنندگان و ۵۵ درصد آرای کل واجدین شرایط را به دست آورد. افزایش آراء خاتمی در انتخابات ۱۸ خرداد در حالی اتفاق افتاد که بسیاری از ناظران سیاسی گمان داشتند نارضایتی عمومی مردم نسبت به عدم تحقق وعده‌های خاتمی، قتل‌های زنجیره‌ای، فجایع کوی دانشگاه تهران، توقیف فله‌ای مطبوعات، ناکامی‌های پی در پی اصلاح طلبان در مجلس ششم، موجب افت شدید آرای خاتمی در این دوره خواهد شد. تعداد آرای خاتمی در ۱۸ خرداد ۱۳۸۰، در نوع خود یک رکورد تاریخی به شمار می آمد؛ رکوردی که تا انتخابات بحث برانگیز دهم در ۲۲ خرداد ۱۳۸۸، همچنان پا‌برجا ماند. با این وجود، هنوز سید محمد خاتمی در مجموع دو دوره، با بیش از ۴۱ میلیون و ۵۰۰ هزار رأی، حایز بیشترین آراء مردمی در طول تاریخ استقرار ساختار سیاسی جمهوری در ایران است. در ۱۱ مرداد ۱۳۸۰ مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری در حسینیهٔ امام خمینی توسط حضرت آیت‌الله خامنه ای رهبر انقلاب اسلامی برگزار شد. آیت‌الله خامنه ای در مراسم تنفیذ وی در ۱۱ مرداد از جمله بیان داشت: «رئیس جمهور محترم را به یاد خدا و اغتنام فرصت زودگذر و اخلاص در عمل توصیه می‌کنم؛ و قدردانی از ملت، و مراقبت از منافع ملی، و اولویت دادن به نیاز قشرهای مستضعف، و گرامی شمردن ارزش‌های والای دین و انقلاب را به ایشان متذکّر می‌گردم.» وی همچنین گفت: “به اعتقاد من، امروز قوی‌ترین کار این است که به مسائل اقتصادی و مسئله معیشت و در رأس همه، مسئله اشتغال به جدیت پرداخته شود.”

 

  • ۱۳۸۸ – ایجاد یک زنجیرهٔ انسانی سبز توسط هواداران میرحسین موسوی، از نامزدهای دهمین انتخابات ریاست‌جمهوری ایران، در طول خیابان ولیعصر تهران؛ لازم به ذکر است این زنجیره همزمان با سخنرانی دیگر نامزد ریاست جمهوری ایران در مصلی تشکیل شد.

 

زادروزها

  • ۱۱۷۹ – رضاقلی‌خان هدایت، (درگذشتهٔ ۸ تیر ۱۲۵۰)، ادیب، شاعر و تذکره‌نویس ایرانی.
  • ۱۲۷۴ – سعید نفیسی نویسنده، مترجم و شاعر ایرانی
  • ۱۳۱۹ – غلامرضا طباطبایی، بازیگر ایرانی سینما، تلویزیون و تئاتر
  • ۱۳۴۶ – یاسمین طباطبایی، خواننده، بازیگر و ترانه سرای ایرانی-آلمانی
  • ۱۳۶۳ – صابر ابر، بازیگر ایرانی
  • ۱۳۶۴ – محمد نزهتی، بازیکن فوتبال اهل ایران

مرگ‌ها

  • ۱۳۷۵ – غلامحسین نقشینه، بازیگر ایرانی

 

 

 

۱۸ خرداد به روایت تاریخ؛ 

۷۶۷م: درجريان بپاخيزي ايرانيان، با هدف نجات وطن از سلطه عرب ها، هشتم ژوئن سال ۷۶۷ ميلادي استاد سيستاني (استاذسيس) مبارزه خودرا علنی ساخت و رسما پرچم استقلال ايران را در خاور ايرانزمين به اهتزاز درآورد و اکیدا از هموطنان خواست كه با عرب ها قطع معاشرت و با فرستادگان و منصوبان خليفه بغداد همكاري نكنند. وي در آن زمان با صدها هزار هواخواه، قدرت اول در سيستان، هرات، فره، قهستان تا بادغيس بود. اين خبر كه به گوش منصور خليفه عباسي وقت رسيد، خازم بن خزيمه – ژنرال عرب را مامور جنگ با استاد سيستاني و پيروانش كرد. در جنگي كه روي داد، با وجود وارد آمدن تلفات سنگين به نيروهاي خليفه و كشته شدن يكي از سرداران معروف او، سرانجام پيروان استاد شكست خوردند.

 

۸۸۲م: مورخاني كه در زمينه بپاخيزي هاي آزاديخواهانه بشر در طول تاريخ تحقيق كرده اند، آغاز بپاخيزي بردگان سياهپوست در منطقه بصره به رهبري يك ايراني به نام «علي ورزنيني» از مردم ري را هشتم ژوئن سال ۸۸۲ ميلادي نوشته اند. علي ورزنيني غلامان سياهپوست معروف به زنگي (زنجي) را برضد مالكان عرب آنان كه عمدتا از عوامل المعتمد خليفه عباسي وقت بودند تحريك كرده بود و گفته بود كه رفتار اربابان با آنان مغاير تعاليم اسلامي است و بنا براين حق دارند بپاخيزند و زنجيرهاي اسارت را پاره كنند كه چنين شد. اين مورخان از علي ورزيني به عنوان اسپارتاكوس پارسي نام برده اند. اسپارتاكوس اروپایی ده قرن پيش از علي ورزيني، بردگان را برضد دولت روم متحد ساخته و با كمك آنان دست به مبارزه مسلحانه زده بود.

 

۱۲۸۶ش: ۱۸ خرداد ۱۲۸۶ در نهاوند نبرد ديگري ميان نيروهاي هوادار سالار الدوله و قواي دولتي روي داد كه صدها كشته و زخمي برجاي گذارد. در اين نبرد، سالار الدوله كه مدعي تاج و تخت بود شكست يافت و فرار كرد. سالار (ابوالفتح ميرزا) كه سومين پسر مظفرالدين شاه قاجار بود خود را محق به سلطنت كردن مي پنداشت. مورخان دولتي عمليات سالار را تحت عنوان «فتنه سالار» وارد تاريخ ايران كرده اند.

 

۱۳۳۰ش: ۱۸ خرداد سال ۱۳۳۰ مهندس مهدي بازرگان، دكتر متين دفتري، و اردلان كه از سوي دكتر مصدق رئيس دولت وقت مامور نظارت بر امر خلع يد از انگلستان در نفت ايران شده بودند در ميان مشايعت و بدرقه شور انگيز و پراحساس هزاران ايراني از مهرآباد عازم خوزستان شدند. اين بدرقه کنندگان با پرچم و پلاكارد از سپيده دم آن روز در مسير آنان به فرودگاه تا روي باند پرواز صف كشيده بودند و ابراز احساسات مي كردند كه انعكاس خبر آن در رسانه هاي ملل ديگر، انگليسي ها را بيش از پيش نگران آينده خود در منطقه نفتخيز خاورميانه ساخت.

 

۱۳۳۹م: نشست «بررسی مسئله ترجمه مقاله از مطبوعات خارجی و راه حل» هجدهم خرداد ۱۳۳۹ و پس از پنج روز بحث با تصویب یک دستور العمل (اندرزنامه) مهم پایان یافت. در مقدمه این دستورالعمل (که گویا انشاء استاد سعید نفیسی یکی از شرکت کنندگان در نشست بود) چنین آمده بود: ایران، یکی از چند کشور انگشت شمار جهان است که نشریات آن متن مقالات (نظر، نه خبر) مطبوعات خارجی و عمدتا مطبوعات اروپا و آمریکا را ترجمه و عینا منتشر می کنند که به نوعی تحمیل و تلقین نظرات دیگران به روزنامه خوان (مخاطب) ایرانی است که باید به این صورت منع شود. نقل سطوری از یک مقاله (نظر) به عنوان سند در مقاله یک مفسر داخلی مانعی ندارد ولی نه ترجمه متن آن، که اصول و قواعد ژورنالیسم هم آن را روا نمی دارد.

 

۱۳۵۶ش: ويليام هيلي سوليوان كه از سوي جيمي كارتر رئيس جمهوري وقت آمريكا به عنوان سفير تازه اين كشور در تهران تعيين شده بود و انتصاب او به تصويب سناي آمريكا رسيده بود ۱۸ خرداد ۱۳۵۶ در ميان نگراني شاه از اين انتصاب وارد تهران شد. وي در عين حال آخرين سفير آمريكا در ايران بشمار مي آيد. سوليوان ازمردم ايالت رودآيلند آمريكا هنگام ورود به تهران ۵۶ ساله و قبلا سفير آمريكا در لائوس و فيلي پين بود كه در طول ماموريت او، نظام حكومتي هر دو كشور تغيير يافته بود و به همين لحاظ، انتصاب تازه او باعث انتشار تفسير هايي در رسانه هاي اروپا شده بود كه نوشته بودند كارتر (رئيس جمور وقت ايالات متحده) با شاه كه دوست دولتهاي حزب جمهوريخواه آمريكا بوده خوب نيست و انتصاب سوليوان به همين سبب بوده و در اين زمينه پيش بيني هايي كرده بودند. در طول ماموريت ديپلماتيك سوليوان در تهران، نظام حكومتي ايران تغيير كرد و شاه بركنار شد. با وجود اين، ماموريت سوليوان با تسخير سفارت آمريكا در نوامبر ۱۹۷۹ و ماجراي گروگانگيري كاركنان آن پايان يافت. در جريان گروگانگيري، سوليوان در تهران نبود. او پيش ازوقوع اين رويداد به واشنگتن رفته بود. هنگام ورود سوليوان به تهران بيش از ۳۵ هزار آمريكايي در ايران سرگرم كار بودند.

 

۱۳۵۸ش:  ضمن مصوبه اي، شوراي انقلاب از ۱۸ خرداد ۱۳۵۸ بانكهاي غير دولتي ايران را ملي اعلام كرد. اين تصميم ۲۴ بانك غيردولتي و بانك مختلط (كه بامشاركت بانكهاي خارجي تاسيس شده بودند ) را شامل شد. به علاوه، اعلام شد كه اين بانكها با هم ادغام و بانكهاي بزرگتري را به وجود خواهند آورد. در همان سال قانون اساسي جمهوري اسلامي در اصل ۴۴ خود تاسيس بانك و بيمه غير دولتي را ممنوع ساخته است. اين همان اصل مهمي است كه به موجب آن در ايران باید همه صنايع بزرگ، صنايع مادر، بازرگاني خارجي، معادن بزرگ، بانكداري، بيمه، تامين نيرو، سدها و شبكه هاي آب رساني، راديو ـ تلويزيون، پست و تلگراف و تلفن، هواپيمايي، كشتيراني، راه و راه آهن و … مالكيت عمومي داشته و دراختيار دولت باشند و رئيس جمهور به رعايت اين اصول سوگند ياد مي كند و شوراي نگهبان مكلف است مصوباتي را كه مغاير قانون اساسي باشند رد كند.

  • می پسندم (1)
  • نمی پسندم  (0)
  • نظری ندارم  (0)
Share
لینک کوتاه: https://reforms.ir/fa/news/891
کلیدواژه ها:

Warning: count(): Parameter must be an array or an object that implements Countable in /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/class-wp-comment-query.php on line 405

Warning: count(): Parameter must be an array or an object that implements Countable in /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/class-wp-comment-query.php on line 405
یک دیدگاه
  1. Fatal error: Uncaught Error: Call to undefined function mysql_query() in /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/details/plugins/comment-rating/comment-rating.php:219 Stack trace: #0 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/details/plugins/comment-rating/comment-rating.php(457): ckrating_get_rating('28') #1 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/plugin.php(235): ckrating_comment_class(Array, '', '28', Object(WP_Comment)) #2 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/comment-template.php(506): apply_filters('comment_class', Array, '', '28', Object(WP_Comment), NULL) #3 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/comment-template.php(411): get_comment_class('', Object(WP_Comment), NULL) #4 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/details/themes/dualshock/functions.php(191): comment_class() #5 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/class-walker-comment.php(180): mytheme_comment(Object(WP_Comment), Array, 1) #6 /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/wp-includes/class-wp-walker in /home/daneshno/public_html/reforms.ir/fa/details/plugins/comment-rating/comment-rating.php on line 219